Het is vandaag maandag 5 januari. De laatste oliebollenkruimels zijn opgeveegd en de kerstboom staat waarschijnlijk alweer op zolder of wacht in de tuin. Als je je telefoon opent, lijkt de wereld plotseling getransformeerd. Waar we vorige week nog collectief in de ‘kerstbubbel’ zaten, schreeuwt de tijdlijn nu om actie. “Nieuw jaar, nieuwe jij!”, “Start vandaag nog met je transformatie!”, “De beste versie van jezelf in 30 dagen!”.
Misschien voel je een lichte paniek opborrelen. Het gevoel dat je achterloopt, dat je nu al, op de eerste maandag van 2026, tekortschiet omdat je nog niet om 06:00 uur in de sportschool stond. Misschien ben je gewoon moe en wil je eigenlijk nog heel even dat veilige, trage tempo van de feestdagen vasthouden.
Adem even diep in. En weer uit.
Bij ikzorgvoormij.nl hebben we een belangrijke boodschap voor je: je hoeft niet te rennen. Sterker nog, een zachte start is misschien wel de meest effectieve vorm van zelfzorg die er bestaat.
Waarom onze hersenen blokkeren bij grote doelen
Laten we eens kijken naar de psychologie achter goede voornemens. Waarom sneuvelen de meeste radicale plannen al voor het einde van januari? Het ligt niet aan jouw gebrek aan ruggengraat. Het ligt aan de manier waarop we verandering benaderen.
Wanneer we onszelf voornemen om ons leven 180 graden te draaien (nooit meer suiker, elke dag sporten, elke avond lezen), doen we een enorm beroep op onze wilskracht. Wilskracht is echter geen onuitputtelijke bron; het is als een batterij. Gedurende de dag loopt die batterij leeg door stress op je werk, zorgtaken, files of simpele beslissingen die je moet nemen.
Als je ’s avonds moe op de bank ploft, is de batterij leeg. De wilskracht om dan nog die zware workout te doen, is er simpelweg niet. Het gevolg? Je valt terug in oude patronen en voelt je schuldig. Dit tast je zelfvertrouwen aan, waardoor goede voornemens volhouden onmogelijk lijkt.
De magie van micro-gewoontes
Dit jaar pakken we het anders aan. We stappen af van de radicale ommezwaai en omarmen de kracht van micro-gewoontes.
Een micro-gewoonte is een gedragsverandering die zo klein is, dat je er eigenlijk geen ‘nee’ tegen kunt zeggen. Het kost nauwelijks tijd, bijna geen energie en, heel belangrijk, geen wilskracht.
Stel je voor dat je meer wilt bewegen.
- De radicale aanpak: “Ik ga drie keer per week een uur hardlopen.” (Grote kans op weerstand als het regent of als je moe bent).
- De micro-gewoonte: “Ik trek mijn hardloopschoenen aan zodra ik thuiskom.”
Dat is alles. Je hoeft niet te gaan rennen. Je hoeft alleen de schoenen aan te trekken. Vaak zul je merken dat als je ze eenmaal aan hebt, je best even een blokje om wilt. Maar als dat niet zo is, heb je toch je doel gehaald. Je hebt de afspraak met jezelf nagekomen.
Voorbeelden van micro-gewoontes
Hier zijn enkele voorbeelden voor meer mentale balans:
- In plaats van 30 minuten mediteren: Neem drie bewuste ademhalingen terwijl je wacht tot je theewater kookt.
- In plaats van elke avond een boek lezen: Lees één hoofdstuk voordat je het licht uitdoet.
- In plaats van een streng dieet: Drink één glas water direct na het opstaan.
Het doel van de micro-gewoonte is niet direct fysiek resultaat. Het doel is het herstellen van het vertrouwen in jezelf. Je leert je hersenen: “Ik ben iemand die doet wat hij of zij zich voorneemt.” Vanuit dat fundament groeit de gewoonte organisch.
Leven met het ritme van de winter
Er is nog een reden om het in januari rustig aan te doen. Kijk eens naar buiten. De natuur is in diepe rust. Bomen hebben hun energie teruggetrokken in de wortels, diep onder de grond.
Wij mensen zijn de enige diersoort die verwacht in de donkerste, koudste maand van het jaar op volle toeren te presteren. Het is tegennatuurlijk om in januari te willen ‘bloeien’. Dit is de tijd om te wortelen.
Zelfzorg in de winter betekent luisteren naar die natuurlijke behoefte aan vertraging. Het is oké om in januari wat meer binnen te zijn, wat meer te slapen en wat minder sociaal te zijn. Zie deze maand niet als een startschot van een race, maar als de fundering van een huis. Een fundering moet uitharden en heeft tijd nodig.
3 tips voor een zachte start van 2026
Wil je vandaag iets doen voor jezelf, zonder jezelf uit te putten? Hier zijn drie zachte suggesties om het jaar bewust te beginnen.
1. De ochtend-check-in
Maak er een gewoonte van om, voordat je je telefoon pakt, jezelf één vraag te stellen: “Hoe voel ik me vandaag en waar heb ik behoefte aan?”
Soms is het antwoord: “Ik heb energie, ik wil knallen.” Soms is het: “Ik voel me kwetsbaar, ik heb zachtheid nodig.” Beide antwoorden zijn goed. Door te luisteren, kun je je dagindeling iets aanpassen aan je energieniveau.
2. Schrap in plaats van stapel
Goede voornemens gaan vaak over ‘meer’. Meer doen, meer bereiken. Draai het eens om. Wat kun je dit jaar minder doen? Kijk naar je agenda voor deze week. Is er één taak of afspraak die je energie vreet en niet essentieel is? Zet er een streep doorheen. De ruimte die dit geeft is goud waard.
3. Focus op gevoel, niet op getallen
Vergeet de weegschaal of de stappenteller. Stel jezelf een gevoelsdoel. Hoe wil je je voelen in 2026? Wil je je rustiger voelen? Of juist vrijer?
Als je voor een keuze staat, vraag jezelf dan: “Brengt deze keuze mij dichter bij dat gevoel?” Soms brengt een stuk taart je dichter bij een gevoel van vrijheid. En soms brengt een wandeling je dichter bij een gevoel van rust. Jij bent de expert van jouw lichaam.
Een jaar van vriendelijkheid
Laten we afspreken dat 2026 niet het jaar wordt van streng zijn, van afzien en van moeten. Laten we er het jaar van vriendelijkheid van maken.
Als het vandaag even niet lukt met je micro-gewoonte, wees dan niet boos. Morgen is er weer een dag. Het feit dat je dit leest, betekent dat je bewust bezig bent met goed voor jezelf zorgen. En dat alleen al is iets om trots op te zijn.
Heb een zachte, warme start van je jaar.
